نشست علمی اهداف دولت کارآمد از دیدگاه فقهای امامیه (99/12/10)

نشست اهداف دولت کارآمد از دیدگاه فقهای امامیه در تاریخ 10 اسفندماه 1399 با ارائه حجت الإسلام و المسلمین سیدسجاد ایزدهی و دبیری علمی حجت الاسلام و المسلمین دکتر هادی جلالی اصل برگزار گردید.

در ابتدای نشست دبیر علمی جلسه حجت الإسلام جلالی با تبیین موضوع نشست گفت:

اگرچه کارآمدی از مفاهیم جدید است ولی تعریف آن به نحوی است که آن را مفهومی نسبی میکند؛چرا که با کنار هم گذاشتن تعاریف مختلف کارآمدی، مشخص میشود ماحصل این تعاریف این است که کارآمدی نیل بهینه به اهداف است و اینجاست که کارآمدی نسبی میشود؛ چرا که اهداف و چارچوب عمل هر حکومتی، متناسب با ارزش های همان حکومت است و بنابراین کارآمدی در نظام اسلامی هم، با توجه به جهانبینی و تعالیم اسلامی معنا می‌یابد.

وی با بیان اینکه در جهان بینی اسلامی، تعیین آن بخش از اهداف و شیوه‌های رسیدن به آن که به بایدها و نبایدهای شرعی مربوط می‌شود، برعهده فقه است، گفت: برای رسیدن به تعریفی جامع از دولت کارآمد از دیدگاه اسلامی، لازم است دولت کارآمد را از دیدگاه فقه نیز تبیین کنیم و اولین قدم در تبیین دولت کارآمد از دیدگاه فقه، بررسی ادبیات فقهی در این رابطه است.

سپس حجت الإسلام و المسلمین ایزدهی به ارائه مطالب خود در زمینه  فقه سیاسی و نظریه پردازی در حوزه عدالت پرداخت.

وی با بیان اینکه شاید نتوانیم تراث شفافی از بحث کارآمدی در فقه امامیه داشته باشیم، گفت: با این حال وقتی در برخی عبارات علما واکاوی میکنیم، شاید این مقوله بیشترین دغدغه و همت علما در حوزه فقه بوده است و چیزی واضح تر از بحث کارآمدی، در ادبیات فقهی امامیه وجود ندارد.

وی سپس افزود: در فقه دوگونه حکم داریم. برخی احکام که دارای ضمانت اجرایی دنیوی نیستند و برخی احکام که از طریق جعل حد و تعزیر و...، ضمانت اجرای دنیوی دارند و شارع میخواهد تا حد امکان در این دنیا انجام شوند و بنابراین قوانین به گونهای جعل شدهاند که در جامعه محقق شوند و بزه از بین برود. آنچه باعث شده شارع بخواهد این بزهها در جامعه از بین بروند، آن نگاه کلانی است که ما میتوانیم اهداف دولت کارآمد تلقی کنیم که میتوان از این احکام، به عنوان مقاصد شارع تعبیر کرد.

وی با بیان اینکه مقاصد، اموری هستند که اگر نباشند، مردم عادتا نمیتوانند زندگی کنند، گفت: 5 مقصد یا مصلحت اصلی برای دین نام برده شده؛ حفظ دین، حفظ جان، حفظ مال، حفظ نسل و حفظ عقل و به نظر میرسد این امور، تنها اموری هستند که شارع احکامِ محقِّق آنها را به گونهای جعل کرده که ضمانت اجرا داشته باشند. با این حال شاید بتوانیم دو مصلحت و مقصد دیگر را به این مقاصد اضافه کنیم: حفظ عرض و آبرو و حفظ نظام.

ایشان با بیان اینکه در تراث فقهی ما هم اهداف معنوی مد نظر است و هم اهداف مادی، با شمارش برخی از این اهداف گفت: در مجموع، در بحث اهداف و غایات، برخی اهداف و غایات بستر ساز است و بستر حکومت را مهیا میکند و اگر نباشد هرج و مرج ایجاد میشود و حکومت محقق نمیشود؛ و برخی از اهداف و مقاصد، به منظور حفظ نظام است؛ و برخی اهداف نیز اهدافیاند که نظام بایستی آنها را محقق کند که برخی دنیوی یا مادی و برخی اخروی یا معنوی هستند. بنابراین دولت باید به این اهداف برسد و رسیدن دولت به این اهداف نیز بایستی بهینه باشد. لذا شارع اهداف را بیان میکند و برای این اهداف نیز، ضمانت اجرای حکومتی قرار میدهد.

پس از ارائه بحث توسط حجت الاسلام و المسلمین ایزدهی، حضار به ارائه نقد و نظر در رابطه با بیانات ارائه دهنده محترم پرداختند و در پایان حجت الاسلام و المسلمین ایزدهی به پاسخ به نظرات و نقدهای مطرح شده از جانب حضار پرداخت.

منبع:پژوهشکده علوم و اندیشه سیاسی
عكس هاي مرتبط :

تاریخ خبر: 1399/12/6 چهارشنبه
تعداد بازدید کل: 46 تعداد بازدید امروز: 2
 
امتیاز دهی
 
 

نسخه قابل چاپ

مطالب مرتبط

پربازدید ترین مطالب

مطالب مرتبط

پربازدید ترین مطالب
[Control]
تعداد بازديد اين صفحه: 47
خانه | بازگشت | حريم خصوصي كاربران |
Guest (PortalGuest)

پژوهشكده علوم و انديشه سياسي
مجری سایت : شرکت سیگما